Oświadczenie Wójta Gminy Gnojnik w sprawie stwierdzenia niezgodności z prawem Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Gnojnik przyjętego w 2021 roku

Na wstępie niniejszego oświadczenia chciałbym wyjaśnić, że dokumentami planistycznymi w gminie są  Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego oraz Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego. Studium określa ogólne kierunki rozwoju gminy, a Miejscowy Plan precyzuje te kierunki i jest aktem prawa miejscowego. W praktyce oznacza to, że Miejscowy Plan musi być zgodny z ustaleniami Studium.

W 2015 r. Rada Gminy Gnojnik zdecydowała o przystąpieniu do sporządzenia zmiany Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego  Gminy Gnojnik. W 2016 r. wykonanie dokumentu zostało zlecone Pani Annie Makowieckiej prowadzącej działalność gospodarczą pn.: „PLAN-PROJEKT-ART Pracowania Planowania Przestrzennego Architektury Sztuki”. W dniu 12 lutego 2021 r. – po aż pięciu latach procedowania - Rada Gminy Gnojnik uchwałą Nr XXIV/210/2021 przyjęła zmianę Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Gnojnik.

W dniu 10 grudnia 2021 r. Wojewoda Małopolski złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na ww. uchwałę Rady Gminy Gnojnik, wnosząc o stwierdzenie jej nieważności w całości.  Wniosek do sądu zawierał 45 stron zarzutów m. in. było to nieprawidłowe sporządzenie dokumentacji i wykazów, nierozpatrzenie wszystkich wniosków złożonych do projektu. Ponadto wytknięto błędy, pomyłki oraz niespójności tekstu z mapą. 

W dniu 25 marca 2022 r. wyrokiem sygn. akt II SA/Kr 53/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził niezgodność zaskarżonej uchwały z prawem. Uzasadnienie wyroku posiadało 94 strony, w którym w ślad za skargą Wojewody, wytknięto szereg istotnych błędów zarówno w tekście jak i w rysunku Studium. 
Pomimo powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ówczesny Wójt Gminy Gnojnik Sławomir Paterek nie zobowiązał Wykonawcy Studium do jego poprawy. Nadto, w dniu 16 sierpnia 2022 r. Gmina Gnojnik złożyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 marca 2022 r.,  sygn. akt II SA/Kr 53/22 wnosząc o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. 

Ponadto, w dniu 26 września 2022 r. ówczesny Wójt Gminy Gnojnik Sławomir Paterek działając w  imieniu Gminy Gnojnik zawarł umowę na wykonanie zmiany Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Gnojnik z tym samym Wykonawcą, który uprzednio opracował dla Gminy Gnojnik  Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego, uznane przez Wojewodę Małopolskiego i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie za niezgodne z prawem.

Na rozprawie w dniu 22 października 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę kasacyjną złożoną przez Gminę Gnojnik i zasądził od Gminy Gnojnik na rzecz Wojewody Małopolskiego zwrot kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrok ten jest prawomocny i ostateczny. 

Konsekwencje stwierdzenia niezgodności z prawem Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego są wręcz katastrofalne - zarówno dla Mieszkańców, jak i dla Gminy. W związku z wyrokiem NSA w Warszawie Studium, przyjęte w  2021 r. przestało obowiązywać. Sytuacja ta będzie miała skrajnie negatywny wpływ na dalszą procedurę zmiany Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego, do którego około 900 osób na przestrzeni lat 2014-2024 złożyło wnioski. 

W związku ze stwierdzeniem niezgodności z prawem Studium przyjętego w 2021 r. w Gminie Gnojnik ponownie obowiązuje Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Gnojnik przyjęte uchwałą Nr IV/24/99 z dnia 6 lutego 1999 r. W związku z tym, że jest to stary dokument – bowiem opracowany ponad ćwierć wieku temu -  to jego skuteczność jest ograniczona, gdyż od lat 90. XX wieku nastąpiły liczne zmiany w prawie. Bez ważnego, aktualnego studium nie jest możliwe uchwalenie przez Gminę Gnojnik nowego planu miejscowego w zamierzonej dotychczas formie.

Jednocześnie zwracam uwagę na to, że w 2019 r. i 2021 r. z budżetu Gminy Gnojnik doszło do wypłaty łącznej kwoty 78 000,00 zł  na rzecz Wykonawcy tytułem wynagrodzenia za sporządzenie dokumentu (Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Gnojnik), który jest nieprzydatny do celu, w którym został zamówiony. 

W związku z zaistniałą trudną sytuacją zapewniam wszystkich, że dołożę wszelkich starań, aby znaleźć najkorzystniejsze rozwiązanie dla właścicieli działek, którzy przez kilka, a nawet kilkanaście lat, czekają na zmiany w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego.

Na koniec chciałbym poinformować, że Gmina - dostrzegając zaistniałą trudną sytuację związaną ze Studium - początkiem 2025 r. podjęła działania mające na celu opracowanie Planu Ogólnego Gminy, którego przyjęcie planuje się na  połowę następnego roku. Kolejno, na jego podstawie, Gmina Gnojnik przystąpi do tworzenia nowego Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego. Z przykrością należy stwierdzić, że pomimo starań Urzędu oraz planistów, konieczność dochowania przewidzianych prawem procedur i terminów sprawi, że cały proces wydłuży się do kilku lat.

Z wyrazami szacunku,
Leszek Ząbkowski
Wójt Gminy Gnojnik